Meşhur ismi
Adı
Derecesi
Güvenirliliği
Doğum Yılı
Vefat Yılı
Yaşadığı
Yerler
Rivayetleri
Sahabî
- 15
Mekke, Şam, Habeşistan
Âmir b. Ebû Vakkas (r.a.), tam adıyla Ebû Amr Âmir b. Ebî Vakkas (Mâlik) b. Uheyb el-Kureşî ez-Zührî, İslâmiyet’i ilk kabul eden seçkin sahâbîlerden biridir. Aşere-i mübeşşereden Sa‘d b. Ebû Vakkas’ın kardeşi olan Âmir’in, müslüman olan on birinci kişi olduğu kabul edilir. İslâm’a girmesi üzerine annesi Hamne bint Süfyân büyük bir tepki göstererek, oğlu eski dinine dönene dek yemek yemeyeceğine ve su içmeyeceğine dair yemin etmiştir. Bu hadise üzerine, anne ve babaya iyi davranılması gerektiğini ancak Allah’a ortak koşma hususundaki emirlerine itaat edilmeyeceğini belirten Ankebût sûresinin 8. âyeti nâzil olmuştur. Her ne kadar bu rivayetin ağabeyi Sa‘d b. Ebû Vakkas ile ilgili olduğuna dair daha sağlam kayıtlar bulunsa da ( M006238 Müslim, Fadâilu's Sahabe, 43), Âmir’in de bu ilk dönem baskılarına bizzat göğüs gerdiği bilinmektedir.
Mekke’de müslümanlara yönelik artan işkencelere dayanamayarak ikinci hicret kafilesiyle Habeşistan’a giden Âmir, daha sonra Medine’ye hicret ederek İslâm toplumuna katılmıştır (İbn Sa‘d, et-Tabakat, IV, 123). Uhud Savaşı başta olmak üzere kritik askerî harekâtlarda yer alan Âmir b. Ebû Vakkas, hayatının geri kalanında İslâm davasına hizmet etmeye devam etmiştir. Hz. Ömer’in halifeliği döneminde, fetih hareketlerinin yoğunlaştığı bir evrede 15 / 636) yılında Şam’da vefat etmiştir (İbnü’l-Esîr, Üsdü’l-gâbe, III, 146).